100 lat Polski i Czechosłowacji, czyli jak świętowała Polonia na Słowacji

W tym roku w listopadzie Polacy mieszkający na Słowacji mają co najmniej dwa powody do świętowania: stulecie odzyskania przez Polskę niepodległości oraz stulecie powstania nowego państwa – Czechosłowacji. Jak zatem w sposób szczególny uczcić te ważne dla trzech narodów wydarzenia? 

Klub Polski – Stowarzyszenie Polaków i Ich Przyjaciół na Słowacji przygotował ciekawą ofertą kulturalną, która zainteresowała nie tylko Polonię, ale i mieszkańców całego regionu - Poważa, gdzie odbywało się przedsięwzięcie. W sobotnie popołudnie 27. października wdomu kultury w mieście Ilava panował twórczy ruch, który koordynował główny organizator przedsięwzięcia Marek Berky. Dwie artystki, Słowaczka Eva Olexiková oraz Polka mieszkająca w Polsce i na Słowacji Kamila Zielińska dokonywały ostatnich poprawek przed przyjściem gości na wernisaż. Obie artystki zaprezentowały tego dnia swoje kolekcje ubrań.

Eva Olexiková, mieszkająca na Poważu, wykorzystuje jedwab, wełnę, len i wiele innych materiałów naturalnych do prezentowania swojej twórczości. Jednym z ciekawszych sposobów, jak ubrania ozdobić, jest modrotlač. Piękne modele w charakterystycznych niebieskich kolorach, czy to okrycia wierzchnie, suknie, bluzki, czy też trampki, tenisówki lub poduszki, to tylko niektóre z oryginalnych modeli, zaprezentowanych przez słowacką artystkę.

Z kolei barwne ubrania, zdobione frędzlami, kamieniami i biżuterią pochodzącą z Afryki, to cecha charakteryzująca kolekcję Ebony, stworzoną przez Kamilę Zielińską. Kolekcja została nagrodzona nie tylko podczas trenczyńskiego konkursu mody (prestiżowy konkurs organizowany na Słowacji – przyp. od red.), ale i w Polsce. Modele Kamili Zielińskiej już od początku jej twórczej pracy zyskały międzynarodowe uznanie, na przykład we Francji. Kolekcja Ebony powstawała przez 18 miesięcy, a do jej stworzenia artystka wykorzystała ponad kilometr taśm i frędzli.

Każdy z modeli przedstawionych podczas wystawy wzbudzał zainteresowanie publiczności, wśród której byli nie tylko mieszkańcy Ilavy z jej prezydentem Štefanem Dašką na czele, Polonia, ale i słowaccy mieszkańcy regionu Poważa.

Po wernisażu wszyscy udali się do sali koncertowej, gdzie najpierw zaprezentował się miejscowy zespół Drist, w którym występuje nasz rodak Marek Berky. Jako pierwsza zabrzmiała piosenka „Lipová liška“ (w słowackiej wersji) z polskiego musicalu „Na szkle malowane“. Kolejnym wykonawcą była Mirka Miškechová, pochodząca z Poważskiej Bystrzycy, tworząca, pracująca i osiągająca sukcesy w Pradze. Jej utwory w języku słowackim i czeskim spotkały się z aplauzem publiczności.

Na zakończenie imprezy wystąpiła polska artystka mieszkająca uprzednio w Bratysławie, a obecnie w Zakopanem - Agata Siemaszko i słowacki wirtuoz - cymbalista Miroslav Rajt. Polskie, słowackie, ale i romskie utwory – nowe i starsze – w nowych, innowatorskich aranżacjach porwały publiczność.

Ciekawym elementem przedsięwzięcia przygotowanego na Poważu były odbywające się dzień wcześniej warsztaty artystyczne prowadzone przez Evę Olexikvoą i Kamilę Zielińską, w których wzięli udział uczniowe ze szkoły artystycznej w Ilavie oraz dzieci i młodzież polonijna.

Podkreślić należy, że organizatorom przedsięwzięcia udało się zaprosić takich artystów, których prace, pochodzenie lub otwartość doskonale wpisują się w trend działań Klubu Polskiego – ten bowiem wyznaczył sobie za cel łączenie i szukanie wspólnych mianowników między Polakami i Słowakami.

Projekt realizowany został z finansowym wsparciem Funduszu wspierającego kulturę mniejszości narodowych 2018 oraz przez Fundację "Pomoc Polakom na Wschodzie" w ramach sprawowania opieki Senatu Rzeczypospolitej Polskiej nad Polonią i Polakami za Granicą.

 Zdjęcia: Stano Stehlik